Top chip điện thoại mạnh nhất cho AI năm 2026: So sánh chi tiết các SoC hàng đầu

Trí tuệ nhân tạo (AI) đã không còn là xu hướng nhất thời mà đã trở thành yếu tố cốt lõi định hình trải nghiệm smartphone hiện đại. Từ nhận diện khuôn mặt, xử lý ảnh chân dung, xóa phông nền đến dịch thuật thời gian thực và trợ lý ảo thông minh - tất cả đều dựa trên sức mạnh xử lý AI được tích hợp ngay trong chip xử lý.

>> Xem thêm: Top smartphone chơi game dưới 5 triệu: Lựa chọn giá rẻ cho game thủ

Bộ xử lý (SoC) với các nhân AI chuyên biệt (NPU) giờ đây có thể thực hiện những tác vụ phức tạp mà trước kia chỉ máy chủ đám mây mới làm được. Năm 2026 chính là năm mà cuộc đua AI trên smartphone thực chất là cuộc cạnh tranh về sức mạnh chip. Hãy cùng điểm qua những con chip AI xuất sắc nhất đang định hình tương lai công nghệ di động.

Tại sao chip AI ngày càng quan trọng?

AI đã chuyển từ vai trò tiện ích bổ sung sang trở thành trung tâm vận hành của smartphone. Mọi tính năng thông minh - từ mở khóa bằng khuôn mặt, chế độ chân dung, xóa vật thể không mong muốn, dịch ngôn ngữ, trợ lý giọng nói cho đến tối ưu hóa pin - đều phụ thuộc vào năng lực xử lý AI tích hợp trong chip.

So với việc gửi dữ liệu lên đám mây để xử lý, AI cục bộ  mang lại ba lợi ích vượt trội:

• Tốc độ phản hồi nhanh hơn: Không cần kết nối internet, không độ trễ từ việc truyền dữ liệu qua lại với server.
• Bảo mật thông tin tốt hơn: Dữ liệu cá nhân được xử lý ngay trên máy, không rời khỏi thiết bị, giảm thiểu rủi ro bị đánh cắp thông tin.
• Tiết kiệm năng lượng: NPU chuyên biệt xử lý AI hiệu quả hơn nhiều so với CPU/GPU thông thường, giúp kéo dài thời lượng pin.

Chính vì lý do này, các chip flagship hiện nay đều được trang bị NPU mạnh mẽ, có khả năng xử lý hàng chục nghìn tỷ phép tính mỗi giây (TOPS), trở thành nền tảng cho những trải nghiệm thông minh và liền mạch.

Tổng hợp chip điện thoại mạnh nhất cho AI

Apple A19 Pro: Sức mạnh âm thầm với Neural Engine 16 nhân

Apple không quảng bá khả năng AI ồn ào như các hãng Android, nhưng thực tế họ đã tích hợp AI vào chip từ lâu. Ví dụ điển hình là chip M1 ra mắt năm 2020 - trước cả làn sóng AI - đã có thể chạy Apple Intelligence mượt mà nhờ NPU tích hợp.

Vậy tại sao  iPhone cũ không hỗ trợ Apple Intelligence? Câu trả lời nằm ở RAM. Theo Craig Federighi, Phó chủ tịch cấp cao phụ trách phần mềm của Apple, RAM đóng vai trò quan trọng trong việc vận hành Apple Intelligence, và mọi thiết bị hỗ trợ tính năng này đều cần tối thiểu 8GB RAM. Dòng iPhone 15 Pro là chiếc iPhone đầu tiên có 8GB RAM, giải thích tại sao các mẫu cũ hơn không được hỗ trợ.

Chip A19 Pro là chip AI mạnh nhất của Apple với Neural Engine 16 nhân thế hệ mới, mang đến hiệu năng AI vượt trội và khả năng xử lý thông minh trực tiếp trên thiết bị. Các cải tiến chính bao gồm:

• Xử lý AI on-device giảm độ trễ và tăng bảo mật
• Tích hợp sâu với hệ sinh thái iOS
• Hiệu quả năng lượng cao

Khác với Android, Apple không cho phép nhà phát triển bên thứ ba truy cập tự do vào Neural Engine. Điều này có nghĩa ứng dụng của bên thứ ba không thể tận dụng tối đa khả năng AI của chip, ít nhất là ở thời điểm hiện tại. Khi ngày càng nhiều ứng dụng tích hợp AI, cách tiếp cận "vườn khép kín" này có thể trở thành điểm yếu.

Snapdragon 8 Elite Gen 5: Dẫn đầu cuộc đua AI trên Android

Qualcomm đang dẫn dắt phần cứng AI trong thế giới Android, và Snapdragon 8 Elite Gen 5 là minh chứng rõ nét nhất cho tham vọng này. Qualcomm giới thiệu khái niệm "Agentic AI" - một cộng tác viên thông minh có khả năng học hỏi, thích ứng và chủ động đưa ra quyết định thay người dùng. "Đầu não" của nó là NPU Hexagon nhanh hơn 37% so với thế hệ trước và Qualcomm Sensing Hub được nâng cấp mạnh mẽ.

Sensing Hub giờ có thể tạo "biểu đồ kiến thức cá nhân" (personal knowledge graph) và tính năng Personal Scribe, cho phép trợ lý AI đưa ra đề xuất dựa trên thói quen của bạn - tất cả đều được xử lý trên thiết bị để đảm bảo riêng tư. NPU Hexagon giúp giảm tải cho CPU và GPU, đảm bảo các tính năng AI như dịch thuật thời gian thực hay nâng cấp ảnh chạy mượt mà mà không làm chậm máy.

Qualcomm cũng tích hợp bảo mật cấp phần cứng với bộ xử lý bảo mật (SPU) hoạt động cùng NPU để mã hóa dữ liệu. Ngoài AI, Qualcomm còn thay thế các lõi ARM Cortex tiêu chuẩn bằng lõi Oryon tùy chỉnh, mang lại lợi thế về hiệu năng và hiệu quả năng lượng.

Lợi thế thực sự của Qualcomm nằm ở tính linh hoạt. Khác với hệ sinh thái AI được kiểm soát chặt chẽ của Apple, cách tiếp cận của Qualcomm cho phép Samsung, OnePlus, Xiaomi tự do triển khai tính năng AI theo cách riêng, tạo nên sự đa dạng trong trải nghiệm người dùng.

Google Tensor G5: Tối ưu cho hệ sinh thái Google

Tensor G5 không tập trung vào sức mạnh xử lý thô mà hướng đến trải nghiệm được hỗ trợ bởi AI. Mặc dù không sánh được với Qualcomm hay MediaTek về hiệu năng TOPS, chip này được tối ưu hóa hoàn hảo cho phần mềm của Google. Google tuyên bố NPU của Tensor G5 mạnh hơn 60% nhờ nâng cấp kiến trúc và xung nhịp cao hơn.

Chip hỗ trợ kiến trúc AI mới "Matryoshka", cho phép một mô hình AI nhỏ, tốc độ cao được lồng bên trong mô hình lớn hơn tập trung vào chất lượng. Gemini Nano mới nhất chạy trên Tensor G5 nhanh hơn 2.6 lần và hiệu quả gấp đôi so với Tensor G4. Token window tăng từ 12,000 lên 32,000, mang lại hơn 20 trải nghiệm độc đáo bao gồm 100x Pro Res Zoom, dịch giọng nói trực tiếp và ứng dụng Personal Journal.

• Ưu điểm lớn nhất: Tích hợp phần mềm trực tiếp. Google kiểm soát cả phần cứng và phần mềm, cho phép Pixel có các tính năng AI độc quyền mà thiết bị Android khác không có trong nhiều tháng hoặc thậm chí không bao giờ có.
• Nhược điểm: Tensor vẫn thua kém về hiệu năng thô so với đối thủ, không phải lựa chọn tốt nhất cho game thủ hay các tác vụ đòi hỏi hiệu năng cao.

MediaTek Dimensity 9500: Tham vọng từ Đài Loan

Dimensity 9500 là chip AI tham vọng nhất của MediaTek, và trên lý thuyết không hề kém cạnh các đối thủ. Chip tích hợp NPU MediaTek 990 với nhiều cải tiến quan trọng:

• LM BiNet 1.58 bit giảm tiêu thụ điện năng khoảng 33%
• Generative AI Engine 2.0 tăng gấp đôi hiệu suất sáng tạo nội dung
• Tăng gấp đôi khả năng tính toán INT và FP
• Hỗ trợ ngữ cảnh dài lên tới 128,000 token
• Tạo hình ảnh 4K trực tiếp trên thiết bị

NPU duy trì hoạt động mô hình nhỏ với mức tiết kiệm điện trên 40%, đồng thời xử lý mô hình ngôn ngữ 3 tỷ tham số nhanh gấp đôi thế hệ trước. Dù mạnh mẽ, Dimensity 9500 chủ yếu xuất hiện trong thiết bị của vivo, OPPO và Xiaomi. Trên toàn cầu, các flagship vẫn ưa chuộng Snapdragon hơn, khiến MediaTek có phạm vi hoạt động hạn chế ở phân khúc cao cấp.

Chip AI nào tốt nhất?

Hiện tại, AI trên smartphone vẫn chủ yếu tập trung vào cải tiến nền tảng hơn là các tính năng đột phá. Nhưng khi các mô hình AI on-device trở nên mạnh mẽ hơn, việc sở hữu smartphone với phần cứng AI mạnh sẽ ngày càng quan trọng.

• Snapdragon 8 Elite Gen 5 dẫn đầu về hiệu năng thô và tính linh hoạt cho nhà sản xuất, phù hợp với người dùng muốn hiệu năng cao và đa dạng tính năng.
• Tensor G5 mang lại trải nghiệm AI rõ rệt nhất nhờ tích hợp sâu với hệ sinh thái Google, lý tưởng cho người yêu thích Pixel và các tính năng AI độc quyền.
• Apple A19 Pro tối ưu nhất về hiệu quả và tích hợp phần mềm trong hệ sinh thái khép kín, phù hợp với người dùng iOS.
• MediaTek Dimensity 9500 cung cấp hiệu năng AI ấn tượng với giá cả hợp lý hơn, nhưng hạn chế về sự hiện diện trong các flagship toàn cầu.

Kết luận

Chip AI đang định hình lại cách chúng ta sử dụng smartphone. Từ xử lý ảnh thông minh, dịch thuật tức thì đến trợ lý ảo chủ động - tất cả đều nhờ sức mạnh của NPU hiện đại. Lựa chọn chip phù hợp phụ thuộc vào nhu cầu cá nhân: hiệu năng cao, tích hợp phần mềm hay tính linh hoạt.

XTsmart.vn